Je hebt een opleiding bij jouw werkgever gevolgd. Nadat je uit dienst bent zie je op je loonstrook staan dat de studiekosten op jouw salaris zijn ingehouden. Hier had je totaal niet op gerekend. Je voelt je bedrogen en boos. Je was je er niet bewust van dat jij de studiekosten zou moeten betalen als je uit dienst zou treden. Hoe zit dit nu precies?
Verplichte opleiding
Sinds 1 augustus 2022 geldt dat je opleidingskosten van verplichte opleidingen niet aan je werkgever hoeft terug te betalen. Dit is in de wet vastgelegd in artikel 7:611a BW. Een verplichte opleiding is een opleiding die verplicht is voor de uitvoering van je functie op basis van de wet of cao. In 2023 heeft kantonrechter (ECLI:NL:RBOVE:2023:336) overwogen dat als je beroep valt onder de ‘Regeling vaststelling lijst gereglementeerde beroepen’, je als werknemer wél de studiekosten moet terugbetalen (ook al is je opleiding verplicht). Op deze lijst staan beroepen als klinisch psycholoog, tandarts, fysiotherapeut etc.
Tip: ook al staat jouw beroep op de ‘Regeling vaststelling lijst gereglementeerde beroepen’, het is altijd goed om te kijken wat jullie nou precies hebben afgesproken omtrent het terugbetalen van studiekosten en welke verwachten er zijn geschept. Ook daar zal een rechter rekening mee houden.
Niet-verplichte opleiding
Bij niet-verplichte opleidingen kun je als werknemer gehouden zijn om de opleidingskosten terug te betalen. Het is allereerst goed te kijken wat jij en je werkgever precies hebben afgesproken. Vaak wordt er een studiekostenbeding opgenomen alvorens een werknemer start met de opleiding waarin afspraken over terugbetaling van studiekosten worden vastgelegd. De Hoge Raad heeft in het arrest Muller/Van Opzeeland overwogen dat in een studiekostenbeding het volgende dient te zijn opgenomen om geldig te kunnen zijn:
a) de tijdspanne vaststelt gedurende welke de werkgever geacht wordt baat te hebben van de door de werknemer tijdens diens studiewerkzaamheden verworven kennis en vaardigheden;
b) bepaalt dat de werknemer, indien de dienstbetrekking tijdens of onmiddellijk na afloop van de studieperiode eindigt, het loon over die periode aan de werkgever zal moeten terugbetalen;
c) deze terugbetalingsverplichting vermindert naar evenredigheid van het voortduren van de dienstbetrekking gedurende de onder a bedoelde tijdspanne.
Bovendien mag bij het inhouden van de studiekosten het daadwerkelijk genoten loon van de werknemer niet onder het wettelijk minimumloon komen. Daarnaast moet het studiekostenbeding, gelet op de ‘voor de werknemer zo ernstige consequentie’, duidelijk aan hem uiteen worden gezet.
Regelmatig worden studiekostenbedingen als ongeldig verklaard, omdat ze niet duidelijk zijn.
In strijd met de redelijkheid en billijkheid
Ook al is een studiekostenbeding geldig, toch kunnen er soms situaties zijn waardoor het niet redelijk is om de werknemer aan het studiekostenbeding te houden. Denk bijvoorbeeld aan het geval dat jij de studiekosten moet terugbetalen, maar jouw andere collega’s niet. Of de situatie dat het niet afronden van de opleiding helemaal niet aan jou te wijten is.
Moet jij jouw studiekosten terugbetalen? Of wil je juist weg bij jouw werkgever, maar zit je vast aan een studiekostenbeding, neemt dan contact met me op voor een gratis kennismakingsgesprek.